(Trích trong ‘Với cả tâm
t́nh’ – ĐGM. Vũ Duy Thống)
Lễ Đức Mẹ Mân Côi gợi
nhớ về một trận chiến. Năm 1571,
trước sức mạnh đe dọa của Hồi
Giáo trên phần đất nước Ư, Đức Giáo
Hoàng Piô V đă kêu gọi con cái ḿnh chung sức bảo
vệ. Các vua chúa Công Giáo Châu Âu đáp lời. Đạo
binh Thánh Giá lên đường ra tiền tuyến. Hậu
phương yểm trợ bằng Kinh Mân Côi. Ngày 7 tháng 10,
kết thúc binh lửa ở vịnh Lépante, với phần
thắng nghiêng về phía Công Giáo. Người ta mở
lễ ăn mừng. Mẹ Mân Côi từ đó có thêm danh
hiệu là Mẹ Chiến Thắng.
Ngày
nay, cuộc chiến mang màu tôn giáo ấy đă lùi xa vào
dĩ văng. Đạo binh Thánh Giá cũng chẳng c̣n.
Nhưng vẫn c̣n đó danh hiệu Mẹ Chiến
Thắng. V́ thế, vấn đề không phải là
mặc cảm để mà nhức nhối, hoặc háo
thắng với nhiều hời hợt, mà chính là b́nh
tĩnh chiêm ngắm chân dung Đức Maria Chiến
Thắng đă được ghi dấu hiền ḥa qua Kinh
Mân Côi.
1) Mẹ
chiến thắng trên chính phận ḿnh.
“Kính
mừng Maria đầy ơn phúc”. Lời thiên sứ
truyền tin ngày nào được đưa vào phần
đầu của Kinh Kính Mừng như muốn làm nổi
bật lên sáng kiến của Thiên Chúa đă thương
chuẩn bị Mẹ từ thuở ban sơ cho mầu
nhiệm Con Chúa làm người. Điều này thật quan
trọng và chính yếu. Nhưng ở phần ch́m của
Kinh Kính Mừng, như bài Phúc Âm ghi lại, là một thái
độ đáp ứng không kém quan trọng của
Đức Maria đối với thánh ư Chúa. Phần ch́m
ấy là tiếng “Xin Vâng”.
“Xin
Vâng” là tiếng nói của một tâm hồn rộng mở
vốn đă quen t́m trong suy niệm tiếng nói muôn thuở
của Thiên Chúa. “Xin Vâng” là tiếng vắn gọn như
phản ứng xuất thần, mà thực ra là cả
một tiến tŕnh đ̣i hỏi hy sinh chính bản thân ḿnh
để đánh đổi. “Xin Vâng” là tiếng một
lần dâng lên sẽ không bao giờ rút lại, một
lần đoan hứa sẽ có giá trị suốt
đời, một lần cúi đầu đáp tiếng là
sẽ cúi đầu chấp nhận tất cả, cho
dẫu đó là bất trắc của dịp Giáng Sinh hay là
lưỡi gươm của ngày Dâng Con, hoặc là
đắng cay nghiệt ngă nhất của chiều Tử
Nạn. “Xin Vâng” là tiếng hiền ḥa của người
khiêm nhường, chỉ dám nhận ḿnh là tôi tớ,
nhưng lại là tiếng vinh quang đưa người
khiêm nhường ấy bước lên thiên chức làm
Mẹ Thiên Chúa.
Rơ
ràng tiếng “Xin Vâng” đă thay đổi phận
đời Đức Maria. Và ở đây, xin
được gọi đó là một chiến thắng:
chiến thắng của thánh ư Chúa trên cuộc đời
Đức Maria đă trở nên chiến thắng của
Đức Maria trên chính số phận đời
thường của ḿnh.
V́
thế, hôm nay, nếu đọc lên kinh “Kính mừng Maria
đầy ơn phúc”, th́ hăy vui mừng thêm nữa
để nhận ra rằng ơn phúc của Thiên Chúa
dẫu đă tiềm ẩn nơi Đức Maria, nhưng
chỉ thực sự tỏ hiện qua tiếng “Xin Vâng”,
để nhớ măi h́nh ảnh Đức Mẹ chiến
thắng trên chính phận ḿnh.
2) Mẹ
chiến thắng trên mỗi phận người.
“Thánh
Maria, Đức Mẹ Chúa Trời, cầu cho chúng con là
kẻ có tội”. Phần sau của Kinh Kính Mừng là
lời cầu nguyện xem ra độc lập với
phần trước, mà thực ra chỉ là một tâm t́nh
duy nhất. Nếu phần trước là lời kính
mừng Đức Mẹ Chiến Thắng trên chính
phận ḿnh để trở nên “Đức Mẹ Chúa
Trời”, th́ phần sau là lời kính mừng Đức
Mẹ Chiến Thắng trên mỗi phận người tín
hữu, qua mẫu gương trinh trong thánh đức. Do
đó, danh hiệu “Thánh Maria Đức Mẹ Chúa Trời”
chính là lời kính mừng trang trọng và cao quư Giáo Hội
dành cho Đức Maria. Đó cũng là chiến thắng
chung cuộc Đức Maria đă đạt
được trong đời ḿnh.
Nhưng
chiến thắng vinh quang ấy chẳng những không
đẩy Đức Mẹ lên cao để xa cách cuộc
đời dương thế, mà ngược lại, c̣n đem
Mẹ đến gần gũi nhân loại hơn cả
bao giờ. V́ thế, không lạ ǵ khi kính mừng
Đức Mẹ trong vinh quang, tín hữu bỗng dưng
nghĩ về đời ḿnh, không phải để xót xa
phận ḿnh tội lỗi cho bằng cảm nhận
mối tương quan “Mẹ Thiên Chúa – Mẹ Giáo Hội”
một cách chân t́nh với ḷng trông cậy.
Bên
kia lời “cầu cho chúng con là kẻ có tội” là cả
một t́nh mẫu tử thiêng liêng. Là Mẹ Thiên Chúa,
Mẹ có dư thánh đức để mà chiến
thắng tội lỗi, nhưng là Mẹ Giáo Hội,
Mẹ vẫn liên hệ với đời tín hữu
như là phần đời của Mẹ. Nếu tín hữu
nhận ḿnh là kẻ có tội mà vẫn dám cầu xin “Thánh
Maria”, và nếu ngước trông lên Mẹ thánh đức
mà vẫn không ngại tŕnh bày cuộc đời tội
lụy, th́ đó là v́ đă tín nhiệm và cậy trông vào
tấm ḷng người mẹ.
Mẹ
đă chiến thắng phận ḿnh, Mẹ cũng sẽ
chiến thắng trên mỗi phận người tín
hữu bằng cách khơi lên sự thánh thiện cho lui xa
dần những phần tội lụy.
3) Mẹ
Chiến Thắng – Mẹ Mân Côi
Phác
vẽ chân dung Đức Mẹ Chiến Thắng qua Kinh Mân
Côi như trên, thiết tưởng cũng một phần
nào đó khơi lối đi vào ngày lễ hôm nay,
đồng thời muốn xác tín về vị trí
Đức Maria trong mầu nhiệm Hội Thánh, và nhắc
nhở gián tiếp về vai tṛ của Kinh Mân Côi trong
đời sống mọi kẻ tin.
Mừng
lễ Mẹ Mân Côi không c̣n là mừng về một
chiến thắng quân sự nào, mà chính là mừng về
một chiến thắng c̣n lớn lao và cốt thiết
hơn ở trong tấm ḷng của Đức Maria và ở
trong nỗi ḷng của mỗi người con của
Mẹ. Đó là chiến thắng của ơn thánh trên
tội lỗi, để gợi mở những chiến
thắng khác của những điều thiện hảo
tốt lành trong đời sống mọi người. Mừng
lễ Mẹ Mân Côi cũng không chỉ mừng cho Mẹ mà
thực ra là mừng cho mọi kẻ tin, bởi lẽ
Đức Mẹ trong mầu nhiệm Giáo Hội chính là
kẻ đi trước bước lên chiến thắng
và v́ thế, trong Chúa Kitô, Mẹ trở thành Đấng che
chở cầu bầu, phù trợ cho mọi tín hữu
biết cậy nhờ Mẹ khi khao khát chiến thắng
của ơn cứu độ trên chính phận ḿnh.
Và
mừng lễ Mẹ Mân Côi hôm nay chính là khẳng
định mối liên hệ sâu bền giữa hai danh
hiệu “Mẹ Mân Côi – Mẹ Chiến Thắng”, để
thấy được rằng muốn có chiến
thắng không thể xao lăng lần hạt Mân Côi; và nếu
yêu mến lần hạt Mân Côi, sẽ có ngày bước vào
chiến thắng. Kinh Mân Côi là một vũ khí, nhưng là
vũ khí ḥa b́nh luôn đem lại hiệu quả tích
cực. Ai yếu đuối, Kinh Mân Côi đem cho sức
mạnh; ai tội lỗi, Kinh Mân Côi dắt về ơn
thánh; ai bất hạnh, Kinh Mân Côi giúp b́nh tĩnh t́m ra
hướng lối vươn lên; ai khô khan, Kinh Mân Côi giúp
khám phá ra những ánh lửa vẫn c̣n ẩn giấu trong
những đám tro tưởng như nguội lạnh.
Chỉ v́ một lẽ, trong Kinh Mân Côi là hiện diện
của Đức Mẹ Chiến Thắng.
Có một truyện kể lâu lắm
rồi: hai thôn đạo tranh chấp nhau về một
mảnh đất giáp ranh mà thôn nào cũng nhận là
của ḿnh. Chiến tranh lạnh, chiến tranh nóng nổ
ra. Khối kẻ u đầu sứt trán. Cuối cùng cha
xứ phải giải ḥa và đem miếng đất giáp
ranh ấy vào làm của chung gọi là “đất Đức
Bà”, đồng thời cho dựng một tượng
đài Đức Mẹ ở đấy. Hết tranh
chấp, thôn trên thôn dưới mỗi tối quây quần
lần hạt vui vẻ. Người ta gọi đó là
đài Đức Mẹ Ḥa B́nh, nhưng cha xứ lại
rất tâm đắc: đó là đài Đức Mẹ
Chiến Thắng: thắng chia rẽ, thắng hận thù, thắng
tội lỗi.
Lạy
Đức Mẹ Chiến Thắng, xin cầu cho chúng con.
Amen.