Nh́n vào các hang đá, ngoài những nhân vật quen
thuộc như Chúa Giêsu Hài đồng, Đức Maria, thánh Giuse, mấy mục đồng… Chúng ta
c̣n thấy ba người mặc phẩm phục như
những ông vua, tay mang lễ vật,
đang khúm núm rất trịnh trọng trước hài nhi
mới sinh. Họ là ai? Họ
từ đâu đến? Họ thuộc
nước nào? Tại sao họ có
mặt ở đây?
Theo mẫu đối thoại
thánh Matthêu kể lại trong Tin Mừng, người ta
truyền tụng nhau và gọi họ là ba vua. Nhưng thực sự Tin
Mừng không nói thế mà chỉ gọi họ là các nhà chiêm
tinh, tức là các ông lớn, những nhà thông thái, chuyên nghiên
cứu thiên văn, nghiên cứu các ngôi sao để cố
vấn cho nhà vua trong vấn đề chính trị.
Có nhiều người lại đặt ra vấn
đề: các ông này có thật không hay chỉ là một
huyền thoại? Cho đến nay, ngoài phạm vi tôn giáo, chưa có một nguồn tài
liệu nào khẳng định rơ ràng dứt khoát. Ở vùng Trung Đông có rất nhiều
nước kể chuyện này và được coi như
một chuyện cổ tích. Nhưng đối
với chúng ta, dựa vào Tin Mừng, th́ sự hiện
diện của ba vị này ở hang đá Bêlem là chuyện
có thực. Nhưng các ông từ đâu đến th́ chúng ta
không thể căn cứ vào đâu mà xác quyết. Có một điều chắc chắn là cũng
chỉ ở trong vùng Trung Đông thôi. Tuy
nhiên, những chi tiết đó không quan trọng,
điều quan trọng nhất là bài học mà các vị
này để lại cho chúng ta.
Trước hết, cuộc hành tŕnh của các nhà
chiêm tinh được xem là h́nh ảnh cuộc hành tŕnh
đức tin của chúng ta. Với một dấu hiệu không
chắc chắn, không rơ rệt là một ngôi sao, các ông
đă lên đường t́m kiếm sự thật. Với tấm ḷng yêu chuộng sự thật, các
ông đă miệt mài t́m kiếm cho đến khi biết
được sự thật và gặp được Chúa
Giêsu. Cuộc đời của chúng ta
cũng phải luôn đi t́m Chúa. Dù chúng ta đă có
đức tin, nhưng ḷng tin của chúng ta có những lúc
bị chao đảo, bị thử thách v́ những khó
khăn, đau khổ của cuộc sống. Nhưng dù hoàn
cảnh thế nào, chúng ta vẫn kiên quyết giữ
đức tin và sống đức tin.
Chúng ta phải sống bằng đức tin chứ
không thể sống bằng t́nh cảm. Trong
t́nh cảm có vui có buồn. Nhưng vui
buồn lúc có lúc không. Nếu chúng ta chỉ dựa vào
niềm vui và khi vui mới khiến chúng ta tin. Vậy khi hết niềm vui th́ sao? Ḷng tin
của chúng ta sẽ bị suy giảm. Hay khi gặp
những chuyện buồn th́ sao? Chúng ta c̣n tin không? V́
thế, chúng ta phải sống bằng niềm tin vững
chắc, không lệ thuộc vào ai, cũng không lệ
thuộc vào hoàn cảnh.
Hơn nữa, đức tin của chúng ta phải
được thể hiện bằng những việc làm
cụ thể. Thánh Giacôbê đă nói: “Đức tin không có
việc làm là một đức tin chết”. Chúng ta tin vào
t́nh yêu Chúa Kitô. Niềm tin ấy không chỉ là một
hạt giống gieo trong ḷng chúng ta rồi nằm yên
đấy. Một niềm tin như thế có lẽ
chẳng ích lợi ǵ cho chính ḿnh hay cho bất cứ ai.
Đức tin của chúng ta cần phải trổ sinh hoa
trái bằng việc làm để mọi người có
thể hiểu được thế nào là t́nh yêu mà chúng ta
tin và có thể nhận ra khuôn mặt của Đấng mà
chúng ta suy phục, tôn thờ.
Thứ hai, các vị này đă dâng cho Chúa Hài
đồng vàng, nhũ hương và mộc dược. Đó là ba loại
lễ vật đặc biệt và quí giá nhất của
Đông phương. Nhưng những lễ vật vô
tri kia chỉ là dấu hiệu biểu
lộ tâm hồn của họ, chứng tỏ ḷng
ngưỡng mộ, tôn kính và yêu mến của họ
đối với Chúa Hài đồng.
Văn sĩ Dô-ơ-den-sen (Joergensen), người
Đan Mạch đă nghĩ ra một câu chuyện minh
họa cho chúng ta thấy rơ điều đó. Ông đă
tưởng tượng ra một vị chiêm tinh thứ tư. Vị này đến gặp Chúa Giêsu
hài đồng sau ba vị kia. Gặp
Chúa, nhưng ông rất buồn v́ không c̣n ǵ để dâng
tặng cho Ngài. Trước khi lên đường, ông
đem theo ba viên ngọc quí giá. Dọc đường, ông gặp một cụ
già đói nghèo, ông tặng viên ngọc thứ nhất.
Đi thêm một đoạn đường,
ông gặp một toán lính đang làm nhục một cô gái.
Ông lấy viên ngọc thứ hai thương
lượng với chúng để chuộc cô gái. Cuối
cùng, khi đến Bêlem, ông gặp một người lính
do vua Hêrôđê sai đi để tàn sát các hài nhi,
ông lấy viên ngọc thứ ba cho anh ta và thuyết
phục anh ta từ bỏ hành động gian ác.
Đến khi gặp được Chúa Hài đồng, ông
chỉ c̣n hai bàn tay trắng. Ông bối rối kể lại cuộc hành tŕnh
của ḿnh. Nhưng thật lạ lùng, Chúa Giêsu
đưa hai tay ra và mỉm cười
nói với ông: “Con đă dâng cho Ta món quà quí giá nhất. Nó không phải là vàng bạc châu báu, nhưng
được dệt bằng những nghĩa cử
đối với tha nhân”.
Chúa Giêsu đă nói: “Bất cứ điều ǵ các con
làm cho người khác là làm cho chính Ta”. Chúng ta
vẫn luôn gặp Chúa trong cuộc sống hằng ngày qua
những anh chị em sống với chúng ta, và tất
cả những ǵ chúng ta làm cho họ là chúng ta làm cho chính
Chúa. Như vậy, lễ vật làm hài
ḷng Chúa nhất chính là những ǵ chúng ta trao tặng cho tha
nhân.