“Ðây là người nữ rất gần gũi và giúp đỡ chúng ta”

Huấn từ của Ðức Thánh Cha Bênêđíctô XVI ban trong buổi triều yết chung ngày 2 tháng Giêng tại Hội Trường Phaolô VI

Chuyển ngữ Trần Mỹ Duyệt

Anh chị em thân mến,

Một mô thức chúc phúc rất cổ xưa đã được thuật lại trong Sánh Dân Số như sau: “Xin Thiên Chúa chúc lành và gìn giữ ngươi. Xin người chiếu dãi dung nhan người trên ngươi và xót thương ngươi. Xin người ngoảnh mặt lại với ngươi và ban bình an cho ngươi” (Dân Số 6:24-26). Với những lời lẽ phụng vụ mà chúng ta đã nghe hôm qua, ngày đầu năm mới, tôi cũng muốn mô phỏng những lời cầu chúc của tôi gửi tới anh chị em, những người đang hiện diện nơi đây, và những người mà trong những ngàythánh thiện của mùa Giáng Sinh này đã gửi đến tôi những xác minh của sự gần gũi yêu thương tinh thần.

Hôm qua, chúng ta cử hành trọng thể lễ Ðức Maria, Mẹ Thiên Chúa. “Mẹ Thiên Chúa, “Theotokos”, là một tước hiệu đã được chính thức tuyên bố về Ðức Maria trong thế kỷ thứ năm, một cách chính xác bởi Công Ðồng Êphêsô năm 431, nhưng đã được xác tín bằng lòng sùng kính của các tín hữu khởi đi từ thế kỷ thứ ba, qua nộ dung những cuộc thảo luận được nêu lên trong thời gian ấy về con người của Ðức Kitô. Ðiểm lưu ý của danh hiệu ấy, là Chúa Kitô là Thiên Chúa và ngài sinh ra như một người thật bởi Ðức Maria: Vì thế sự hiệp nhất của ngài như Thiên Chúa thật và người thật đã được gìn gữi. Trong thực tế, mặc dù cuộc tranh luận đã xem như nhắm vào Ðức Maria, nó đã liên quan một cách rõ ràng đến người Con. Vì muốn bảo vệ nhân tính của Ðức Kitô, một số giáo phụ đã đề nghị một từ nhẹ nhàng hơn: Thay vì danh hiệu “Theotokos”, các vị đã đề nghị là “Christotokos”, “Mẹ Ðức Kitô”. Tuy nhiên, một cách đúng nghĩa, thì từ này được xem như một đe dọa đối với giáo lý về sự hiệp nhất trọn vẹn của thiên tính và nhân tính Ðức Kitô. Vì lý do này, sau cuộc thảo luận khôn ngoan, Công Ðồng Êphêsô năm 341 đã trang trọng xác định một mặt sự kết hợp giữa hai bản tính, thiên tính và nhân loại trong con người của Con Thiên Chúa (cf DS, No. 250), và mặt khác, sự thừa nhận qui định về danh hiệu “Theotokos”, “Mẹ Thiên Chúa” của Ðức Trinh Nữ (DS, No.251).

Sau Công Ðồng này là sự bột phát về lòng sùng mộ Ðức Maria và hàng loạt các thánh đường đã được xây cất để tôn vinh Mẹ Thiên Chúa. Trong những công trình xây cất này, nổi bật là Vương Cung Thánh Ðường Ðức Bà Cả ở Rôma. Giáo lý liên quan đến Maria, Mẹ Thiên Chúa, đã được đặt nền móng bũng chắc hơn ở Công Ðồng Chalcedon năm 451 trong đó, Ðức Kitô được tuyên xưng “Thiên Chúa thật và người thật” (DS, No. 301). Như đã được biết tới, Công Ðồng Vaticanô Ðệ Nhị đã thu góp giáo lý về Maria vào Chương 8 của hiến chế tín lý trong Giáo Hội, “Lumen Gentium”, tái xác định tư cách thiên mẫu của người. Chương mang tự đề: “Ðức Trinh Nữ Maria, Mẹ Thiên Chúa trong Mầu Nhiệm Ðức Kitô và Giáo Hội”.

Tước hiệu Mẹ Thiên Chúa liên quan mật thiết với những việc cử hành Giáng Sinh, và vì lý do đó, tước hiệu nền tảng mà cộng đồng tín hữu có thể nói, là để tôn vinh Trinh Nữ Rất Thánh. Ðiều này diễn tả trọn vẹn sứ mạng của Ðức Maria trong lịch sử cứu độ. Tất cả mọi danh hiệu dành để tuyên xưng Ðức Trinh Nữ, được tìm thấy nền tảng trong ơn gọi của người là Mẹ Ðấng Cứu Thế, một thụ tạo được tuyển chọn bởi Thiên Chúa để nhận ra dự án cứu độ, được đặt trọng tâm trên mầu nhiệm vỹ đại của việc nhập thể của Lời thần linh. Trong những ngày lễ này, chúng ta hãy dừng lại để suy niệm sự miêu tả cuộc Hạ Sinh trong cảnh trí Giáng Sinh. Ở giữa quang cảnh này, chúng ta tìm thấy Mẹ Ðồng Trinh người giới thiệu Chúa Hài Nhi Giêsu những người đến thờ lậy Ðấng Cứu Thế: các mục đồng, những người nghèo hèn của Bêlem, các nhà đạo sỹ, những người đã đến từ Phương Ðông chiêm ngưỡng.

Sau đó, trong lễ Mẹ Dâng Chúa, được cử hành vào ngày 2 tháng Hai, ông già Simêon và tiên tri Ana tiếp nhận Hài Nhi từ tay Mẹ để tôn thờ ngài. Lòng sùng mộ của dân Kitô luôn luôn coi sinh nhật Chúa Giêsu và tư cách thiên mẫu của Mẹ Maria như hai trạng huống của mầu nhiệm của việc nhập thể của Lời thần linh, và vì lý do đó, không bao giờ coi Giáng Sinh như một cái gì đó thuộc về quá khứ. Chúng ta “những người đương thời” của các mục đồng, các nhà đạo sỹ, ông Simêon và Ana, và trong khi đồng hành với họ chúng ta được tràn đầy niềm vui, bởi vì Thiên Chúa đã mong được làm Thiên Chúa với chúng ta và ngài có một bà mẹ, đấng cũng là mẹ của chúng ta.

Từ tước hiệu “Mẹ Thiên Chúa”, một tước hiệu nền tảng, kéo theo tất cả mọi danh hiệu đã được Giáo Hội dùng để tôn vinh Ðức Maria. Chúng ta hãy nghĩ về đặc ân “Vô Nhiễm Nguyên Tội”, của một người, đó là, miễn khỏi tội từ giây phút thụ thai: Ðức Maria được gìn giữ khỏi mọi dấu vết của tội bởi vì mẹ đã là Mẹ của Ðấng Cứu Thế. Cũng giống như vậy, tước hiệu “Mông Triệu”: đấng đã sinh ra Ðấng Cứu Thế không thể bị hủy hoại do tội nguyên tổ. Nhưng chúng ta biết rằng tất cả mọi đặc ân này không làm Ðức Maria xa cách khỏi chúng ta, nhưng ngược lại, đem người lại gần hơn với chúng ta. Thực ra, trở nên hoàn toàn với Chúa, người Nữ này rất gần gũi với chúng ta, và giúp đỡ chúng ta như một người mẹ, người chị. Ngay cả địa vị duy nhất và có một không hai mà Mẹ Maria có trong cộng đồng của những kẻ tin nhận phát xuất từ ơn gọi căn bản là Mẹ của Ðấng Cứu Thế. Và như thế, Mẹ Maria cũng là Mẹ của Thân Mình Mầu Nhiệm của Ðức Kitô, là Giáo Hội. Và chính vì thế, trong Công Ðồng Vaticanô Ðệ Nhị, ngày 21 tháng 11 năm 1964, Ðức Phaolô V đã long trọng tuyên bố Ðức Maria với tước hiệu “Mẹ Giáo Hội”.

Chính bởi vì là Mẹ Giáo Hội, Ðức Trinh Nữ cũng là Mẹ của mỗi người chúng ta, những phần tử của Thân Mình Mầu Nhiệm của Ðức Kitô. Từ trên thánh giá, Chúa Giêsu đã trối lại từng môn đệ của ngài cho Mẹ, và cùng một lúc trối lại từng môn đệ mình cho tình yêu của Mẹ mình. Tông Ðồ Gioan kết thúc tường thuật ngắn gọn và biểu thị của ngài bằng những lời: “Và từ giờ phút ấy, môn đệ đem người về nhà mình” (Gio 19:27). Vì vậy mà bản văn bằng Hy Lạp khi dịch qua tiếng Ý. Tiếng Hy Lạp gọi “els tai dia”, ông đón tiếp người vào sự thực của chính ông, và vào trong chính ông. Trong cách đó, mẹ là một phần của đời sống ông và cả hai cuộc sống hòa nhập, và sự đón tiếp người (“els tai dia) vào đời sống của ông đây là chúc thơ của Chúa. Như vậy, trong giây phút trọng đại của việc hoàn tất sứ vụ cứu độ của mình, Chúa Giêsu đã để lại cho mỗi môn đệ mình, Mẹ của Ngài, Ðức Trinh Nữ Maria, như một gia sản quý báu.

Anh chị em thân mến, trong những ngày đầu tiên của năm mới này, chúng ta được mời gọi để chú tâm cách thấu triệt tầm quan trọng về sư hiện diện của Mẹ Maria trong đời sống của Giáo Hội, và trong sự hiện hữu của mỗi cá nhân chúng ta. Chúng ta hãy tín thác cho người, để người có thể hướng dẫn những bước chân của chúng ta trong thời điểm mới mà Thiên Chúa đã ban cho chúng ta để sống này, và để người có thể giúp chúng ta trở thành những bạn hữu chí thiết của Con của người, và để nhờ vậy, trở thành những thợ xây can đảm của Vương Quốc của Ngài trong thế giới này, Vương Quốc của sự thật và ánh sáng. Chúc mừng năm mới toàn thể anh chị em! Ðây là lời cầu chúc mà tôi muốn nói với anh chị em đang hiện diện ở đây, và tất cả những người thân yêu của anh chị em trong buổi triều yết đầu năm mới 2008 này. Chớ gì năm mới đã được bắt đầu dưới dấu hiệu của Trinh Nữ Maria, làm cho chúng ta cảm nhận được sự hiện diện từ mẫu của người sống động hơn, để nhờ đó, chấp nhận và an tâm với sự chở che của Ðức Trinh Nữ, và chúng ta có thể nhận ra dung mạo của Chúa Giêsu Con của người bằng một cặp mắt mới mẻ, và bước đi trên con đường thiện hảo với một nghị lực mạnh mẽ hơn.

Một lần nữa,chúc mừng năm mới toàn thể anh chị em.

(Chuyển ngữ từ bản Anh ngữ được phổ biến trong zenit.org, Chúa Nhật 6 tháng 1 năm 2008 )